Bardovi srpske poezije: Otvoreni legati Miloja Popovića Kavaje i Petra Pajića

0
133

U Beogradu su otvorena dva nova legata.

 miloje popovic kavaja i matija beckovicFOTO: UDRUŽENJE "ADLIGAT" / PROMO
Miloje Popovic Kavaja i Matija Bećković na otvaranju legata, Foto: Udruženje “Adlijat” / Promo

Dvojici bardova srpske poezije, Miloju Popoviću Kavaji, književniku, publicisti i novinaru, i znamenitom srpskom pesniku i novinaru Petru Pajiću, koji je prošle godine preminuo, svečano su otvoreni legati u Muzeju srpske književnosti.

„Adligat“ preuzeo Legat Feliksa i Zorice Pašić

Viktor Lazić, predsednik Udruženja “Adligat” u okviru kojeg rade Muzej srpske književnosti i Muzej knjige i putovanja, smešteni u porodičnu kuću Lazić, istakao je da je podario svoju momačku sobu za legat Petra Pajića.

Miloje Popović Kavaja i Viktor Lazić (desno)
Miloje Popović Kavaja i Viktor Lazić (desno), Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

– Pajić je bio naš prijatelj, komšija, naša podrška i likom i rečju i delom. U njegov kutak i danas odlazim kada me neko nasekira, da mu se malo izjadam! – istakao je Lazić koji je prisutnima čitao Pajićeve pesme “Kad su Srbi čitali ušima”, “Srpska četa” i “Poslednji susret”.

Otvoren Legat Milene Dravić i Dragana Nikolića u Jugoslovenskoj kinoteci

On je takođe pročitao i reči pozdrava koje je Pajićeva sestra Mirjana uputila publici. Ona je poručila da otvaranjem ovog legata stiče utisak da ih Petar nije napustio.

legat kavaje foto promo
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Legatar Miloje Popović Kavaja je, pre nego što je pročitao stihove koje je napisao za nacionalnu melodiju “Marš na Drinu” Stanislava Biničkog, istakao kvalitet inicijative jedne značajne porodice.
– Jedna porodica brine o srpskoj kulturi već devet generacija, skoro tri veka, a 1882. godine je Biblioteka Lazić prvi put otvorena za javnost. Napravili su jednu instituciju i nema čoveka koji kad dođe ovde ne bude iznenađen – rekao je Kavaja.

Legat Pavla Vuisića bogatiji za nekoliko scenarija legendarnog glumca
legat kavaje
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Predsednik upravnog odbora Narodne biblioteke Srbije, Miloš Janković, istakao je da su Pajić i Kavaja bardovi srpske poezije.
– Pera je večan. On je živeo poeziju, on nije imao krv, on je imao stih, a za Kavaju je teško reći da li je značajniji kao pesnik, putopisac, novinar, privrednik, diplomata, političar – smatra Janković.

Legat Miloja Popovića Kavaje
legat kavaje promo
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Miloje Popović Kavaja (1936) književnik, diplomata i novinar “Studenta”, “Mladosti”, “Politike”, bio je direktor Kulturno-informativnog centra Jugoslavije u Njujorku, generalni direktor Sava centra, sekretar za inostrani turizam Savezne vlade i savetnik kompanije DHL. Bio je i predsednik Kulturno-prosvetne zajednice Beograda, savetnik Udruženja književnika Srbije.

„Adligat“: Deo legata Nikole Kusovca uskoro dostupan javnosti

Autor je zvaničnih stihova za nacionalnu melodiju Stanislava Biničkog “Marš na Drinu” koja do 1964. nije imala reči. Objavio je više od 40 knjiga literarne i publicističke sadržine. Na spomeniku Nikoli Tesli na Nijagari nalazi se i Popovićevo ime, za doprinos njegovom podizanju, a njegova poema o Tesli je iste godine ušla u antologiju “Amerikana”. Za poemu o Njujorku proglasio ga je američki Poetski forum za pesnika godina (1976). Nosilac je mnogih priznanja: Orden zasluga za narod; dva Zlatna beočuga Beograda; dve povelje Skupštine Beograda povodom godišnjice oslobođenja; Vukova nagrada; Povelja za životno delo UKS i mnogih drugih. Za doprinos alžirskoj revoluciji tokom 1959. dobio je Orden narodnog heroja Alžira. Književni pseudonim “Kavaja” uzeo je po lancu knjižara “Braća Kavaja” koji je pre Drugog svetskog rata držao njegov otac.

ArtLink i Evropski kulturni centri na proslavi Svetskog dana muzike u Legatu Petra Lubarde

legat pajića komadići hleba
Komadi hleba koje je pekao Pajićev otac, Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

U Kavajinom legatu mogu se videti originalni govori Tita i Kim Il Sunga; ibrik koji je na poklon dobio kao direktor Sava centra lično od Sadama Huseina; rukom ispisan “Marš na Drinu”; nameštaj koji je naručen za kralja Aleksandra Karađorđevića…

Legat Petra Pajića
legat pajića
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Petar Pajić (1935-2017) koji u književnim krugovima slovi za “srpskog Rilkea”, jedan je od osnivača neosimbolizma u srpskoj književnosti. Rođen je u Valjevu gde je završio osnovnu školu i gimnaziju. Diplomirao je jugoslovensku i opštu književnost na Filozofskom fakuletu u Beogradu. Bio je dugogodišnji urednik Drugog programa Radio Beograda. Objavio je desetak zbirki poezije i izbora poezije. Objavio je desetak zbirki pripovedaka i knjigu za decu “Kako se greju pahuljice”. Dobitnik je mnogobrojnih nagrada: “Neven”; “Desanka Maksimović”; “Radoje Domanović”; Žičke hrisovulje; Zlatnog krsta kneza Lazara; Zlatnog beočuga i drugih. Bio je član uprave Udruženja književnika Srbije.

Pokrenuta inicijativa da Bata Živojinović dobije spomenik u Koraćici
legat petra pajića
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Porodica slavnog pesnika, sestre Lepa Topalović i Mirjana Radivojević sa svojim naslednicima, poklonile su celu Pajićevu biblioteku i arhivu, uključujući i veliki broj predmeta iz njegovog stana, njegove nagrade i diplome, olovke i druge lične predmete. Njegov orman-biblioteka i pisaći sto su takođe deo legata, kao i kasa njegovog oca, slavnog valjevskog pekara, gde je Pajić čuvao komade hleba koje je ispekao njegov otac. Slikovito i dirljivo svedočenje o životu pesnika, njegovom odnosu prema svom narodu, porodici i hlebu prikazano je u Muzeju srpske književnosti na Banjici, u beogradskom naselju u kome je Pajić živeo i koji je voleo.

Branka Veselinović poklonila deo lične biblioteke Muzeju knjige u Beogradu

Pajić je još za života započeo formiranje legata tako što je “Adligatu” godinama poklanjao knjige iz svoje biblioteke kao i pisaću mašinu na kojoj je otkucao svoju najpoznatiju pesmu “Srbija”, jednu od najslavnijih srpskih zabranjenih pesama.

Patrijarhu Pavlu spomenik na platou ispred Crkve Svetog Marka u Beogradu
legat pajića promo
Foto: Udruženje “Adligat” / Promo

Petar Pajić bio je prijatelj sa većinom značajnijih srpskih književnika XX veka, pa se u njegovoj biblioteci nalazi više od 300 knjiga sa posvetama srpskih klasika od Dragoslava Mihailovića, Matije Bećkovića, Milovana Vitezovića do njegovog najboljeg druga, Branka Miljkovića. U arhivi je i pismo Branka Miljkovića, a detaljan pregled arhive svakako će otkriti još čudesa važnih za srpsku kulturu.

POSTAVI ODGOVOR

Molim vas unesite vaš komentar
Molim vas upišite vaše ime ovde